Η γρίπη τύπου Α κυριαρχεί και οι γιατροί δεν μένουν αλώβητοι από την επέλασή της. Ο γνωστός καθηγητής Ψυχιατρικής Παιδιών και Εφήβων Αργύρης Στριγγάρης, με μία ανάρτησή του, περιγράφει τη νόσησή του από γρίπη Α, δίνοντας όμως και πολύτιμες πληροφορίες για την αντίδραση του οργανισμού απέναντι στην εισβολή του ιού.
Παράλληλα και με αφορμή τη γρίπη τύπου Α, καταγράφει και κάποιες δικές του σκέψεις και αναζητήσεις ιατρικού και φιλοσοφικού περιεχομένου, ενώ προτείνει και δύο βιβλία που τον κράτησαν σε εγρήγορση κατά τη διάρκεια της παραμονής του στο σπίτι με γρίπη Α.
Η ανάρτηση του Αργύρη Στριγγάρη για τη γρίπη Α και άλλα πολύ ενδιαφέροντα στοιχεία:
“Η Γρίπη Τύπου Α με εξέπληξε· διέκοψε το μεγαλύτερο μέρος των ορθολογιστικών μου δραστηριοτήτων, ούτε να γράψω μπόρεσα, ούτε να αναλύσω σοβαρά κατάφερα επί μια εβδομάδα, πολλώ δε μάλλον να δώ ασθενή. Όποτε το προσπάθησα το μόνο που κατάφερα, παρήγαγα προϊόντα συγχύσεως.
Πήγα μάλιστα να βγω έξω κάποια στιγμή για να αναπληρώσω κάπως τα ημερήσια χιλιόμετρα τρεξίματος που κάνω· με προσπερνούσαν ηλικιωμένες κυρίες και γέροντες. Όταν προσπάθησα να κάνω έστω κάποια πους απς, παρά τις αντιδράσεις της γιατρού συζύγου μου (και την γνώση μου), βρέθηκα μετά να πονάνε διπλά οι μύες μου.
Όταν έχεις να αρρωστήσεις πολλά χρόνια, βιώνεις με ιδιαίτερη αμηχανία την α-σθένεια, δηλαδή την αδυναμία.
Αποφάσισα να διασκεδάσω την αμηχανία, γυρνώντας την σε απορία.
Το πρώτο με το οποίο απόρησα ήταν πότε άλλοτε είχα αρρωστήσει έτσι. Θυμήθηκα ότι ήμουν παιδί, μάλλον πρώτη Γυμνασίου. Η ασθένεια συνέπεσε με την αρχή της κάπως περιπετειώδους σχέσης μου με την ελληνική γλώσσα. Επειδή είχα λείψει πολλές μέρες από το σχολείο έπρεπε να σταλεί (μέσω φάξ τότε) χαρτί γιατρού στο σχολείο. Είχε γράψει λοιπόν ο (γιατρός) πατέρας μου την εξής βεβαίωση:
«Ὁ ΑΣ…παραμένει κλινήρης ἐπί πενθήμερον λόγῳ ὀξείας ἐμπυρέτου κυνάνγχης…»
Τα έχασα με το ιδίωμα–ο πατέρας μου είναι κατά τα άλλα μάλλον της ακραιφνούς καθομιλουμένης άνθρωπος. Μέσα στην θολούρα της «εμπυρέτου κυνάγχης», άρχισα να ψάχω τα νοήματα σε λεξικά της βιβλιοθήκης. Ήταν η πρώτη μου έκθεση στην ανακάλυψη της γλώσσας. Νομίζω ότι η διαδρομή από εκεί στον Παπαδιαμάντη ήταν μικρή και όντως τον πρωτοδιάβασα λίγες μέρες μετά, με τους Φιλόστοργους (λίγα κατάλαβα τότε). Νομίζω ελληνικά κάπως έτσι έμαθα και από το Ψαλτήρι, που πρώτα ήξερα απέξω χωρία του, αργότερα τα κατάλαβα (και αυτό μέσω της συνήθειας του πατέρα μου να τσιτάρει τον πρ. Δαυίδ). Έχει ενδιαφέρον ότι πολλές φορές μαθαίνουμε κάτι (και το χρησιμοποιούμε) πριν καταλάβουμε τι σημαίνει.
Κάπως έτσι, ως βιωμένη μερικώς μόνο ορθολογιστική εμπειρία, περιγράφει και ο συγγραφέας Η.Χ. Παπαδημητρακόπουλος την πρώτη του επαφή με τον Παπαδιαμάντη, όταν διάβαζε σε μετάφραση του Σκιαθίτη τον Ταρταρέν της Ταρασκόν («Ταρταρῖνος ὁ ἐκ Ταρασκόνης») τυλιγμένος σε μάλλινες κουβέρτες. Στο ίδιο βιβλίο, τον Θησαυρό των Αηδονιών (φωτό) περιγράφει παιδική του ασθένεια και ο ίδιος. Ο Η.Χ.Π. ήταν γιατρός ο ίδιος και σχεδόν κάθε του μικρό διήγημα πραγματεύεται τον θάνατο, υπηρεσιακό ή προσωπικό, ή την φθορά. Το ιδιαίτερο επίτευγμα είναι ότι το κάνει με τρόπο ανάλαφρο, σε μεταφέρει πάνω σε σύννεφο πρός κάθε ακραία συνθήκη του βίου. Και αφού πέσεις σε σηκώνει με την επόμενη ιστορία κ.ο.κ.
Ο «Θησαυρός…» ήταν το μόνο του που δεν είχα διαβάσει και τώρα με την σχόλη της αρρώστιας αξιώθηκα.
Η δεύτερη απορία μου είναι χρόνια, το τί μαθαίνει κανείς από την ασθένεια. Αυτό με απασχολεί εδώ και χρόνια, είναι η γνωσιοθεωρητική αξία της αρρώστιας, να το θέσουμε έτσι κάπως πομπωδώς.
Αυτό που βρήκα πολύ ενδιαφέρον ξανά είναι η εγκατάσταση της ανεπιθυμίας. Παύουν οι ιοί που καταλαμβάνουν το σώμα μας τις επιθυμίες μας, αρχής γενομένης από το φαγητό, τρώμε μετά βίας και «γιατί μας κάνει καλό». Ούτε λόγος για τα αγαπημένα μας φαγητά. Το ίδιο και με άλλες επιθυμίες. Έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον ότι για την ανεπιθυμία υπεύθυνο είναι η αντίδραση του ίδιου μας του σώματος μέσω της κυτταροκινών και άλλων πρωτεινών που παράγουμε σε μεγάλη ποσότητα ως απάντηση στον ιό. Αυτή η αντίδραση του σώματος που μεταφράζεται σε πυρετό, ρίγη, μυαλγίες, κόπωση και…ανεπιθυμία κλπ είναι προϊόν δικής μας αντίδρασης.
Το ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι αρκετή συνδέουν την κατάσταση αυτή της φλεγμονή με την κόπωση και λοιπά συμπτώματα της κατάθλιψης. Έχει ενδιαφέρον αυτό, αν και είναι άλλη μεγάλη κουβέντα. Σίγουρα πάντως κατέληξα στο ότι για την περιγραφή αυτών των συμπτωμάτων προτιμώ τον όρο ανεπιθυμία, παρά ανηδονία (Γαλλικό νεολογισμό του 19ου αιώνος, από τον νευρολόγο Ribot, σημειωτέον). Ἀλλωστε η επιθυμία έχει πολύ πιο αξιόλογη πορεία χρήσης, θυμίζω και μόνο το πλατωνικό (και εξ ου πάντα παραπλανητικό): «τοῦ ὅλου οὐν τῇ ἐπιθυμίᾳ και διώξει ἔρως ὄνομα.»
Εγώ πάντως βρίσκω ακόμη πιο ενδιαφέρον ότι υπάρχει ενδογενής μηχανισμός που μπορεί να κόψει μαχαίρι την επιθυμία. Αυτό το βλέπει κανείς σε καπνιστές που τους κόβεται κάθε όρεξη για το τσιγάρο όταν αρρωσταίνουν και όταν το βάζουν άρρωστοι στο στόμα τους μισούν την γεύση. Σκέφτομαι ότι κάποιος θα πρέπει να έχει σκεφτεί να εκμεταλλευτεί αυτήν την ενδογενή μας ικανότητα για να κόψει κάθε κακιά συνήθεια. Φαντάζεται κανείς φάρμακο τέτοιου τύπου ας πούμε που θα βοηθούσε κάποιον να ξεπεράσει π.χ. έξη για το αλκοόλ (όπου κάτι αντίστοιχο προσπαθεί με άλλο μηχανισμό να κάνει η δισουλφιράμη με περιορισμένη επιτυχία).
Πάντως ενώ ο ιός ελέγχει την άμεση επιθυμία, την σπλαχνική να το πούμε έτσι, μάλλον αφήνει ανεπηρέαστη την κάπως πιο ψύχραιμη, εκείνη που είναι εγχαραγμένη ως αυτοβιογραφικά γεγονότα στην μνήμη. Π.χ. ακόμη και οι καπνιστές που δεν μπορούν να βάλουν τσιγάρο στο στόμα τους, θυμούνται με μεράκι το πώς είναι να καπνίζεις με φίλους ακούγοντας μουσική. Αυτή η διαστρωμάτωση της επιθυμίας που φαινομενολογικά έχει ωραία περιγράψει ο Max Scheler, φαίνεται να έχει ανταπόκριση εδώ: ο ιός μπορεί να αναστέλλει την σωματική επιθυμία, αλλά δεν τα καταφέρνει καλά με την κατάργηση π.χ. του έρωτα ή της αγάπης εν γένει (εκτός αν τρυπώσει για τα καλά σε νευρωνικά κυκλώματα μνήμης).
Κάπου εδώ εντοπίζω και ένα από τα προβλήματα με εκείνους που θεωρούν την φλεγμονή επαρκή εξήγηση για την κατάθλιψη. Αλλά αυτό είναι ανοιχτό για συζήτηση.
Πάντως τις μέρες της σχόλης που μου επέβαλαν ο ιός και οι κυτταροκίνες μου, κατάφερα (αφού όπως είπαμε τα νευρωνικά μου κυκλώματα της μνήμης κλπ, μάλλον λειτουργούσαν έστω παθητικά) να αρχίσω και το εξής βιβλίο του πάντοτε αξιοδιάβαστου Νικήτα Σινιόσογλου, το οποίο είχα μόλις προμηθευθεί τις προηγούμενες ημέρες στην Αθήνα, προφανώς πριν νοσήσω. Τιτλοφορείται ο Καρπός της Ασθενείας μου, οπότε ήρθε και έδεσε.
Ακόμη το διαβάζω, πάντως ήδη με αντέμειψε πολλαπλά. Εννοείται πως ο Σινιόσογλου αναφέρεται και στο γνωστό χωρίο του Αποστόλου, «ἐδόθη μοι σκόλωψ τῇ σαρκί… ίνα μὴ ὑπεραίρομαι…ἀρκεῖ σοῖ ἡ Χάρις μου, ἡ γὰρ δύναμίς μου ἐν ασθενείᾳ τελειοῦται». Αυτό το τελευταίο είναι μεγάλη κουβέντα, δυστυχώς ελάχιστα συζητούμενη στην σύγχρονη ιατρική, σίγουρα ενδιαφέρουσα για κάθε ψυχίατρο και νευροεπιστήμονα.
Η πυρετώδης δοκιμιακή γραφή του Σινιόσογλου ταίριαξε με τα σκαμπανεβάσματα της θερμοκρασίας τους σώματος μου. Έτσι ενώ ίδρωνα και ξεΐδρωνα είχα το βιβλίο του ΝΣ να στέκεται σε διάφορα κείμενα τρίτων, να τα κεντρίζει και να τους τραβά έναν ξεγυρισμένο αφορισμό. Έτσι φωτίζει τα ίδια τα κείμενα και τα παρουσιάζει με χαρακτηριστική αληθομανία. Μέσα στον πυρετό μου χάρηκα που δεν διάβαζα απλά άλλον ένα γκρούπι των Στωικών (υπάρχουν πολλοί από αυτούς ειδικά στον χώρο της γνωσιακής θεραπείας). Βάζω εδώ έναν αφορισμό που απομνημόνευσα: «Ἡ φιλοσοφία ἡπήρξε…ὑπερτιμημένη, ἕνα ἐργαλείο ἐξουσίας και ἀσκησης τοῦ νοῦ. Η φιλοσοφία διατηρεῖ τὴ σημασία της ὡς ἐλεγχος τῆς ἀνθρώπινης βλακείας, ἀλλά ὥς ἐκεῖ.»
Τώρα βέβαια δεδομένης των τεραστίων επιπτώσεων της βλακείας μας ως ανθρώπων το έργο της φιλοσοφίας είναι μάλλον τεράστιο.
Ελπίζω να καταφέρω να τελειώσω το βιβλίο παρότι αναρρώνω και ίσως γράψω περισσότερα”.
photo facebook.com/argyris.stringaris
Διαβάστε επίσης
Γρίπη: Τι κοινό έχουν όσοι μπαίνουν σε ΜΕΘ ή πεθαίνουν – Σε ποια περιοχή οι ιώσεις κάνουν… πάρτι
ΕΕΠΕ: Να συνταγογραφούνται τα φάρμακα κατά της παχυσαρκίας από όλους τους Παθολόγους
