Οι αισθήσεις μας βοηθούν να νιώθουμε και να αντιλαμβανόμαστε τον κόσμο και συνδυάζονται μεταξύ τους. Ο Αριστοτέλης περιέγραψε τις πέντε αισθήσεις την όραση, την ακοή, την όσφρηση, τη γεύση και την αφή, αλλά σήμερα οι επιστήμονες πιστεύουν ότι οι άνθρωποι μπορεί να διαθέτουν δεκάδες ξεχωριστές αισθήσεις.
Σχεδόν όλα όσα βιώνουμε είναι πολυαισθητηριακά. Δεν επεξεργαζόμαστε την όραση, την ακοή, την όσφρηση και την αφή μεμονωμένα. Αντίθετα, συνδυάζονται σε μια ενιαία, ενοποιημένη εμπειρία του κόσμου και του σώματός μας.
Νευροεπιστήμονες από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, πιστεύουν ότι υπάρχουν από 22 έως 33 αισθήσεις .
Αυτές περιλαμβάνουν την ιδιοδεκτικότητα, η οποία μας επιτρέπει να γνωρίζουμε πού βρίσκονται τα άκρα μας χωρίς να τα κοιτάμε. Η αίσθηση της ισορροπίας μας βασίζεται στο αιθουσαίο σύστημα των ακουστικών αγωγών, καθώς και στην όραση και την ιδιοδεκτικότητα.
Ένα άλλο παράδειγμα είναι η ενδοδεκτικότητα, μέσω της οποίας αντιλαμβανόμαστε αλλαγές στο σώμα μας, όπως μια μικρή αύξηση του καρδιακού ρυθμού και την πείνα. Έχουμε επίσης μια αίσθηση δράσης όταν κινούμε τα άκρα μας: ένα συναίσθημα που μπορεί να χαθεί σε ασθενείς με εγκεφαλικό επεισόδιο που μερικές φορές πιστεύουν ακόμη και ότι κάποιος άλλος κινεί το χέρι του.
Υπάρχει το αίσθημα ιδιοκτησίας . Οι ασθενείς με εγκεφαλικό επεισόδιο μερικές φορές αισθάνονται, για παράδειγμα, ότι το χέρι τους δεν είναι δικό τους, παρόλο που μπορεί να εξακολουθούν να αισθάνονται αισθήσεις σε αυτό.
Η γεύση δεν είναι μία μόνο αίσθηση
Ορισμένες από τις παραδοσιακές αισθήσεις είναι συνδυασμοί πολλών αισθήσεων. Η αφή, για παράδειγμα, περιλαμβάνει τον πόνο, τη θερμοκρασία, τον κνησμό και τις απτικές αισθήσεις. Όταν γευόμαστε κάτι, στην πραγματικότητα βιώνουμε έναν συνδυασμό τριών αισθήσεων: την αφή, την όσφρηση και τη γεύση – ή αλλιώς την γεύση – οι οποίες συνδυάζονται για να παράγουν τις γεύσεις που αντιλαμβανόμαστε στα τρόφιμα και τα ποτά.
Η γευσιγνωσία καλύπτει τις αισθήσεις που παράγονται από υποδοχείς στη γλώσσα και μας επιτρέπουν να ανιχνεύουμε το αλμυρό, το γλυκό, το ξινό, το πικρό και το ουμάμι (αλμυρό). Τι γίνεται με τη μέντα, το μάνγκο, το πεπόνι, τη φράουλα, το σμέουρο;
Δεν έχουμε υποδοχείς σμέουρων στη γλώσσα, ούτε η γεύση σμέουρων είναι κάποιος συνδυασμός γλυκού, ξινού και πικρού. Δεν υπάρχει αριθμητική γεύσης για τις γεύσεις φρούτων.
Γιατί η μυρωδιά κυριαρχεί στη γεύση
Τα αντιλαμβανόμαστε μέσω του συνδυασμού της λειτουργίας της γλώσσας και της μύτης. Η όσφρηση είναι αυτή που συμβάλλει το μεγαλύτερο μέρος αυτού που ονομάζουμε γεύση.
Αυτό όμως δεν είναι εισπνοή οσμών από το περιβάλλον. Οι οσμές απελευθερώνονται καθώς μασάμε ή πίνουμε μια γουλιά, ταξιδεύοντας από το στόμα στη μύτη μέσω του ρινικού φάρυγγα στο πίσω μέρος του λαιμού.
Η αφή παίζει επίσης τον ρόλο της, συνδέοντας γεύσεις και μυρωδιές και καθορίζοντας τις προτιμήσεις μας για ρευστά ή σφιχτά αυγά, και τη βελούδινη, πολυτελή και λιπαρή γεύση της σοκολάτας.
Υπάρχουν πάντα πολλά πράγματα γύρω σας που δείχνουν πόσο περίπλοκες είναι οι αισθήσεις σας, αρκεί να σταματήσετε για μια στιγμή για να τα αφομοιώσετε όλα. Έτσι, την επόμενη φορά που θα περπατήσετε έξω ή θα απολαύσετε ένα γεύμα, αφιερώστε μια στιγμή για να εκτιμήσετε πώς οι αισθήσεις σας συνεργάζονται για να σας βοηθήσουν να νιώσετε όλες τις αισθήσεις που εμπλέκονται.
Με πληροφορίες από sciencedaily
photo shutterstock
Διαβάστε επίσης
Οι 3 Πανεπιστημιακές κλινικές της Αθήνας που συμμετέχουν στο δωρεάν πρόγραμμα για την παχυσαρκία
Καούρα: Σπιτικές θεραπείες που βοηθούν με φυσικό τρόπο
