Η διατροφή παίζει μεγάλο ρόλο στην κατάθλιψη και τις αγχώδεις διαταραχές, αλλά και γενικά στην αντιμετώπιση των ψυχικών διαταραχών.
Ως ψυχικές διαταραχές ορίζεται ένα σύνολο διαταραχών που επηρεάζουν τη γνωστική λειτουργία, το συναίσθημα και τη συμπεριφορά του ατόμου. Κάποιες από τις συχνότερες ψυχικές διαταραχές είναι η κατάθλιψη, η διπολική διαταραχή, οι αγχώδεις διαταραχές και η σχιζοφρένεια. Η σύνδεση της ψυχικής υγείας με τη διατροφή έχει απασχολήσει αρκετά την επιστημονική κοινότητα τα τελευταία χρόνια.
Πολλές μελέτες επιβεβαιώνουν την επίδραση της διατροφής στην κατάθλιψη, τη γνωστική λειτουργία και την άνοια, ενώ λιγότερα δεδομένα υπάρχουν για άλλες ψυχικές διαταραχές όπως η σχιζοφρένεια. Η σύνδεση αυτή είναι αρκετά λογικό να υφίσταται, αν αναλογιστεί κανείς ότι τα θρεπτικά συστατικά λειτουργούν ως δομικά υλικά για μεμβράνες κυττάρων, ενζύμων, νευροδιαβιβαστών και άλλων χημικών ουσιών απαραίτητων για την ορθή λειτουργία του νευρικού συστήματος. Παρακάτω θα σας ενημερώσουμε σχετικά με τις πιο γνωστές νόσους και την επίδραση τους στην διατροφή.
Κατάθλιψη
Ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι γύρω μας υποφέρουν από συμπτώματα κατάθλιψης, είτε το καταλαβαίνουν, είτε όχι. Η κατάθλιψη φυσικά αντιμετωπίζεται πρωτίστως με την βοήθεια εξειδικευμένων ιατρών, οι οποίοι, ενδεχομένως, να συστήσουν και κάποια φαρμακευτική αγωγή. Ωστόσο, λίγοι γνωρίζουν ότι η κατάθλιψη μπορεί να καταπολεμηθεί και μέσω της διατροφής. Μπορεί να μην υπάρχει κάποιο συγκεκριμένο διαιτητικό πλάνο, όμως υπάρχουν συγκεκριμένες διατροφικές οδηγίες για αντιμετώπιση της κατάθλιψης.
1.Επιλέγετε τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε θρεπτικά συστατικά. Όλοι οι άνθρωποι χρειάζονται βιταμίνες, ανόργανα άλατα, υδατάνθρακες, πρωτεΐνες και ακόμη και μια μικρή ποσότητα λίπους. Μια ανεπάρκεια σε θρεπτικές ουσίες κάνουν το σώμα μας να μην λειτουργεί σε πλήρη δυναμικότητα και μπορεί να προκαλέσει ακόμη και ασθένεια.
2.Γεμίστε το πιάτο σας με τα απαραίτητα αντιοξειδωτικά. Τα αντιοξειδωτικά, όπως το β-καροτένιο και οι βιταμίνες C και E καταπολεμούν τις επιπτώσεις των ελεύθερων ριζών.
Έχει αποδειχτεί ότι τα αντιοξειδωτικά έχουν τη δύναμη να δεσμεύουν τις ελεύθερες ρίζες και να βοηθούν το σώμα να τις εξουδετερώσει. Μερικές τροφές πλούσιες σε αντιοξειδωτικά είναι:
• Β-καροτένιο: βερίκοκα, μπρόκολο, πεπόνι, καρότα, λάχανα, ροδάκινα, κολοκύθα, σπανάκι, γλυκοπατάτα
• Βιταμίνη C:μούρα, μπρόκολο, γκρέιπφρουτ, ακτινίδιο, πορτοκάλια, πιπεριές, πατάτες, φράουλες, ντομάτα
• Βιταμίνη Ε:μαργαρίνη, ξηροί καρποί και σπόροι, φυτικά έλαια, φύτρα σιταριού.
3.Ενσωματώστε στην διατροφή σας καλούς υδατάνθρακες. Η σύνδεση μεταξύ των υδατανθράκων και της ψυχικής διάθεσης έχει αποδειχτεί επιστημονικά μέσω της δράσης της σεροτονίνης. Αν ένα άτομο έχει “λιγούρες” για υδατάνθρακες μπορεί αυτό να σχετίζεται με μειωμένη δραστηριότητα της σεροτονίνης. Προτιμήστε υδατάνθρακες (όπως δημητριακά ολικής αλέσεως) και όχι απλούς υδατάνθρακες (όπως τα κέικ και τα μπισκότα), μαζί με πολλά φρούτα, λαχανικά και όσπρια, τα οποία περιέχουν υγιείς υδατάνθρακες και φυτικές ίνες.
Αγχώδεις διαταραχές
Οι αγχώδεις διαταραχές αποτελούν το πιο συχνό πρόβλημα ψυχικής υγείας, καθώς προσβάλλουν έναν στους τρεις ενηλίκους κάποια στιγμή στη ζωή τους και σχεδόν τους μισούς πάσχοντες από κατάθλιψη. Η αντιμετώπισή τους είναι πολύπλοκη. Συμπεριλαμβάνει ειδικές θεραπείες και φάρμακα καθώς και αλλαγές στον τρόπο ζωής, που στόχο έχουν να διεγείρουν το αίσθημα ηρεμίας των ασθενών.
Στις αλλαγές αυτές συμπεριλαμβάνεται η βελτίωση της διατροφής γιατί πολλές μελέτες έχουν δείξει πως μολονότι δεν υπάρχουν τρόφιμα που να θεραπεύουν το άγχος, η προσεγμένη διατροφή μπορεί να βοηθήσει. Πρόσφατα επιστημονικά στοιχεία δείχνουν ότι μια κακή διατροφή (πλούσια σε επεξεργασμένα τρόφιμα με υψηλή περιεκτικότητα σε ενέργεια, κορεσμένα λιπαρά και νάτριο και χαμηλά σε θρεπτική αξία) συνδέεται με μια αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης διαταραχών του άγχους.
Διατροφή – Τροφές που βοηθούν άτομα με αγχώδεις διαταραχές
•Τροφές πλούσιες σε μαγνήσιο, όπως φυλλώδη πράσινα, όσπρια, ξηροί καρποί, σπόροι και δημητριακά ολικής αλέσεως μπορούν να βοηθήσουν ένα άτομο να αισθάνεται πιο ήρεμο.
•Ο διαιτητικός ψευδάργυρος που βρίσκεται στα κάσιους, το βόειο κρέας και τους κρόκους αυγών, μπορεί να συνδέεται με τη μείωση του άγχους.
•Μια διατροφή πλούσια σε ωμέγα-3 λιπαρά οξέα μπορεί να βοηθήσει στη μείωση του άγχους. Τα λιπαρά ψάρια όπως ο σολομός, οι ξηροί καρποί και οι σπόροι όπως τα καρύδια και ο αλεσμένος λιναρόσπορος, και το έλαιο canola και το ελαιόλαδο είναι καλές πηγές.
•Οι βιταμίνες Β που βρίσκονται στο αβοκάντο, τα αμύγδαλα και τα εμπλουτισμένα δημητριακά ολικής αλέσεως πιστεύεται ότι βοηθούν στην απελευθέρωση της σεροτονίνης και της ντοπαμίνης για μια «αίσθηση καλής» επίδρασης.
•Τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε αντιοξειδωτικά μπορούν επίσης να βοηθήσουν στην ανακούφιση των συμπτωμάτων των διαταραχών άγχους. Αυτό περιλαμβάνει αποξηραμένα φασόλια , μαύρα και κόκκινα φασόλια, φρούτα όπως μήλα, γλυκά κεράσια και δαμάσκηνα, ξηρούς καρπούς όπως καρύδια , και λαχανικά όπως αγκινάρες, λάχανο, σπανάκι και μπρόκολο.
•Μπαχαρικά όπως κουρκουμάς (που περιέχουν κουρκουμίνη) και τζίντζερ μπορεί επίσης να ωφελήσουν.
Κάλλια Γιαννιτσοπούλου Κλινική Διαιτολόγος – Διατροφολόγος
photo shutterstock
Διαβάστε επίσης
Φιλόπουλος: Μία ιστορία για να μην απελπίζονται οι ασθενείς
Γιατί το ταξίδι της τεκνοποίησης πρέπει να ξεκινά τον χειμώνα;